Graham Watson: de ontsnapping
Een van de meest opmerkelijke, maar niet opgemerkte ontsnappingen van de Tour de France van 1977 was niet het werk van renners die aanvielen, maar van één uiterst gemotiveerde fotograaf, Graham Watson. Tot 1977 werkte Watson als portretfotograaf met een klassieke opleiding, die zijn basiskennis over compositie, licht, belichting, film en afdrukken had opgedaan in de studio van de Londense societyfotograaf Lenare, toen hij tijdens zijn dagelijkse ritje naar zijn werk een idee kreeg dat zijn loopbaan radicaal zou veranderen.
“Ik was net serieus begonnen met fietsen en fietste elke dag naar mijn werk in Londen omdat ik de trein niet kon betalen”, zo vertelt Watson. “Puur toevallig ontdekte ik in de zomer van 1977 de Tour de France. Ik was 23 en oud genoeg om te weten dat ik eigenlijk iets anders wilde doen dan portretten maken. Ik wilde niet in een studio werken. Ik was van mening dat ik heel aardig kon fotograferen en ook helemaal niet slecht was in fietsen, dus waarom zou ik die twee passies niet combineren?”
De ontsnapping was een feit. Kort nadat hij zijn eerste Tour had gezien, won Watson een fotowedstrijd die was georganiseerd door het blad “Cycling Weekly”, waardoor hij regelmatig wedstrijden in Groot-Brittannië mocht fotograferen en zo af en toe ook in de rest van Europa.
Graham Watson combineert zijn twee passies, fotograferen en fietsen, en is 180 dagen per jaar bezig met het vastleggen van professionele wielerwedstrijden.
In een stijgende lijn
Die eerste jaren combineerde Watson het fotograferen letterlijk met fietsen: hij moest op één dag zelfs een keer 200 kilometer afleggen om de wedstrijd Parijs-Roubaix van 1980 te verslaan. Maar halverwege de jaren tachtig bestond Watsons klantenbestand uit tijdschriften van over de hele wereld. Hij had zich opgewerkt tot de elite van internationale wielerfotografen, met volledige toegang tot wedstrijden. Tegenwoordig verslaat hij het wielercircuit 180 dagen per jaar, van januari (Australië) tot oktober (Italië), met onwaarschijnlijk mooie opnamen die vrijwel allemaal de passie van de renners en de schoonheid van het landschap laten zien.
Watsons beste foto’s reizen nog verder dan hijzelf en zijn te vinden in publicaties en op websites van klanten als de Internationale Wielerunie (UCI, de internationale organisatie voor de sport), vooraanstaande wielerbladen en een groot aantal belangrijke wielerploegen, evenals op zijn eigen website waar zijn fans elke dag de nieuwste foto’s kunnen bekijken.
De Tour achterna
Maar het evenement dat Watson elk jaar weer het meest inspireert en aantoonbaar zijn beste foto’s oplevert, is hetzelfde evenement dat aan de wieg stond van zijn carrière als wielerfotograaf. “De Tour de France is voor mij geen wielerwedstrijd meer”, aldus Watson. “Die stijgt overal boven uit.”
In 1987 veranderde Watson opnieuw radicaal van vervoermiddel om de wedstrijd nog beter te kunnen verslaan. “Ik zit nu elke dag van de Tour op de motor”, vertelt hij. “Toen ik eind jaren zeventig, begin jaren tachtig begon, reed ik letterlijk op mijn fiets heel Frankrijk door, maar dankzij mijn lijst met klanten kreeg ik uiteindelijk een accreditatie voor de Tour. Hierdoor ging een wereld voor me open die de meeste mensen niet kennen.”
Dankzij de motor (die altijd wordt bestuurd door een van zijn twee vaste rijders) kan Watson het peloton volgen of inhalen, en opnamen maken met twee verschillende camera's en vijf verschillende lenzen. Zo brengt hij de gesloten wereld van de Tour tot leven voor de onverzadigbare liefhebbers.
Watson praat heel laconiek over zijn talent in het maken van klassiek uitgebalanceerde opnamen terwijl hij rond een razendsnel peloton wielrenners rijdt. “Ervaring is hierbij erg belangrijk”, vertelt hij. “Meestal weet ik al wat er gaat gebeuren nog voordat het gebeurt. Niet zo letterlijk natuurlijk, je gokt ook wel eens mis. Maar je moet anticiperen: als ze de bergen ingaan of als het regent, dan weet je dat van te voren en kun je er rekening mee houden bij het fotograferen.”
Watson begint elke dag met een verlanglijstje. “Als een etappe in een mooi gedeelte van Frankrijk wordt gereden, dan is het landschap natuurlijk net zo belangrijk als de actie”, legt hij uit. “Maar mensen die de Tour de France volgen, willen alles zien. De schoonheid, de actie, de valpartijen, de drama’s, de spanning, de glorie en de teleurstelling.”
Tot grote vreugde van zijn klanten en fans maakt Watson al 25 jaar onafgebroken prachtige Tour-foto’s. Gevraagd naar een bijzonder gedenkwaardige Tour-gebeurtenis noemt Watson de prestaties van Lance Armstrong in 2003, toen hij maar liefst tweemaal ten val kwam en steeds weer opstond om vervolgens de etappe én de Tour te winnen. “Met Lance erbij was het makkelijk”, zo herinnert hij zich. “Hij was de onbetwiste nummer één, dus die volgde je. Je bent niet de hele tijd bij zo iemand in de buurt, maar wel het grootste deel van de tijd.”
